Maand: september 2016

Toren(tjes)

10-torentjes

In één foto zomaar drie torentjes gespot. Nou ja, die in het midden is wel een grote joekel…

Het (woon)torentje links, op de hoek met Achter Sint Pieter, staat op het pand waar tot 2000 het bekende boekhandel antiquariaat van Beijers was gevestigd. Deze winkel zat hier vanaf 1965, maar bestond toen al 100 jaar.

Het torentje rechts staat op het pand uit 1910 waar tot 1975 de Openbare Bibliotheek was. Boven zijn nu appartementen en beneden bedrijven. De toren is indertijd meer als decoratie bedoeld. Ik las ergens, dat er van binnenuit halsbrekende toeren nodig zijn om in het torentje te komen…

En dan die bijzonder hoge toren in het midden… Wil je meer weten over de Domtoren bezoek dan de tentoonstelling ‘Trots van de stad’ in het Centraal Museum aan de Agnietenstraat. Je kunt er nog tot zondag 2 oktober 2016 terecht

Drs. P in Utrecht

09-drs-p-utrecht

Wist je dat Drs. P (1919 – 2015) ook een vers op Utrecht heeft geschreven?! Hij heeft hier, in zijn jonge jaren, 8 jaar gewoond tot 1933. Medio 1980, vertolkte hij het in het Werftheater. Zittend aan de piano, gedeeltelijk met de rug naar, en zonder veel contact met ’t publiek. Maar het was genieten! Hier kan je dit lied beluisteren.

Utrecht

We hoeven er geen doekjes om te winden
U wilt nu wel eens weten hoe of wat
Men moet er geen conclusies aan verbinden
Men mag het zelfs heel onbelangrijk vinden
Maar ik heb eens gewoond in deze stad

Utrecht, Utrecht
We denken dan aan singels en aan grachten
En die grachten rijmen zonder meer op nachten
En die heb je hier in Utrecht vaak

Utrecht, Utrecht
Daar staat ook een bijzonder hoge toren
En beroemde mensen zijn er zelfs geboren
Of ze zijn misschien nog in de maak

Een jaar of acht heb ik alhier versleten
En voor een kind is dat een heel bestaan
Een aantal dingen zal ik nooit vergeten
Bij voorbeeld hoe bepaalde punten heten
Janskerkhof, Biltstraat, Vreeburg, Maliebaan

Utrecht, Utrecht
Er is gelegenheid om te studeren
Te bezichtigen of zelfs te exposeren
Maar je kunt er ook weer snel vandoor

Utrecht, Utrecht
Een knooppunt van diverse spoorweglijnen
Om de haverklap vertrekken hier de treinen
Tot geluk van de familie Spoor

Ik heb er ook veel onderwijs genoten
Eerst lager, toen twee jaar gymnasiaal
Dat hoofdstuk werd vervolgens afgesloten
Al heeft Latijn me nooit zo erg verdroten
Amo, amas, amat; een mooie taal

Utrecht, Utrecht
De stadsgezichten zijn er niet exotisch
Ja, ze hebben nog wel een leuk restantje Gotisch
Maar bijzonder weinig rococo

Utrecht, Utrecht
Ook Jugendstil saneren wij wel even
Met beton valt zelfs in Utrecht te leven
’t Kan verkeren’, zei reeds Bredero

In ’33 heb ik het verlaten
Het beeld vervaagt, en toch; het doet je wat
Je weet de weg nog in de oude straten
We zullen er niet verder over praten
Maar eens heb ik gewoond in deze stad

Brandbel

08-brandbel huis

Deze brandbel is in 1998 herplaatst op de hoek Nieuwegracht – Eligenstraat. De eerste stond bij de Zakkendragerssteeg. In 1880 werden, tegelijk met de oprichting van een vrijwillige brandweer, op meerdere punten alarmbellen geplaatst.

Vroeger hadden de zakkendragers, die hielpen bij het laden en lossen van de schepen aan de grachten, ook de plicht om te helpen bij het blussen van een brand. De brandtrappen liepen tot aan het water. Brand werd toen gemeld door een hoornblazer vanaf de toren van de Buurkerk.

In de nabijgelegen Schalkwijksteeg was al eerder een brandspuithuisje gebouwd. Hier stond één van de twee eerste stoomspuiten. Die in de Schalkwijkstraat en Burgemeester Reigerstraat zijn bewaard gebleven.

Blusmiddelen waren over de stad verspreid. De andere stoomspuit stond op het Jacobikerkhof. Verder waren er handbrandspuiten gestald op o.m. het Geertekerkhof, Buurkerkhof en Vreeburg. Na het luiden van deze bel spoedden de vrijwilligers zich naar het brandspuithuisje in de Schalkwijksteeg, vanwaar zij spuit en ladders met de hand uitreden naar de brand.

In 1935 verdween de laatste brandbel uit het stadsbeeld, want men gebruikte sinds 1921 een telefonisch alarmsysteem.

Servaasklooster

02-servaasklooster

Het stuk Nieuwegracht, voorbij de Eligenstraat, staat bekend als ‘Onder de Linden’. Aan de overzijde ligt het Servaasbolwerk. Wat opvalt is, dat de werf hier ophoudt. Het plantsoen loopt hier van een talud af naar het water. De gelegenheid om een werf met kelders onder de straat te bouwen is hier niet benut.

Even verderop ligt het bolwerk Sonnenborgh. Het Servaasbolwerk heeft echter niets met een bolwerk te maken. De naam is ontleend aan het St. Servaasklooster, wat hier vanaf 1232 stond. In de St. Servaasabdij, een vrouwenklooster, leefden de nonnen in devotie, soberheid, armoede en zonder contact met de buitenwereld. Het terrein was geheel ommuurd.

De nonnen hadden weinig nodig. Toen rond 1390 de Nieuwegracht werd gegraven, werd de abdij vermoedelijk al bevoorraad vanaf de Stadsbuitengracht en was er geen behoefte tot opslag van goederen aan de grachtzijde. Op een oude kaart is te zien, dat aan de zijde van de Nieuwegracht, achter de kloostermuur gedeeltelijk een tuin grensde.

In 1687 werd de abdij gedeeltelijk opgeheven. De kerk bleef nog tot begin 19e eeuw bestaan. De ruïnes zijn in 1832 afgebroken, waarna Zocher hier het eerste deel van zijn Singelplantsoen voltooide.

Socrates in Utrecht

06-socrates

Mijmerend door Utrecht wandelend lees ik op een raam in de Lange Nieuwstraat de volgende filosofische tekst:

“De mensen die mijn gezelschap opzoeken, winnen daar verbluffend veel bij,
zowel in hun eigen ogen als in die van anderen.

Toch hebben ze van mij nooit iets geleerd, laat dat duidelijk zijn.
Aan de kostbare inzichten waarmee ze hun voordeel doen,
hebben zij zelf geboorte gegeven.

Maar het verloskundige werk neem ik voor mijn rekening.”

(Socrates)

Leidsche Rijn

05-leidsche rijn

Vanaf de Abel Tasmanbrug. Gegraven in 1664, gedeeltelijk als vervanging van de Oude Rijn, tussen Utrecht en Leiden. Het water kwam uit in de Stadsbuitengracht, naast de Catharijnebrug. Door bereikbaarheid met schepen waren er veel bedrijven langs het water gevestigd.

In de 18e eeuw vestigden de houtzaagmolens De Ster (1721) en de De Bijgeval (1739) zich aan de linkeroever van het water, in 1872 kwam verderop de Lood – en Zink pletterij Hamburger. De Ster werd in 1911 onttakeld, maar in 1999 weer hersteld. De Bijgeval is geheel afgebroken. In 1975 sloot de Hamburgerfabriek; er staan nu huizen.

De Leidsche Rijn werd in 1892 doorsneden door het Merwedekanaal en vanaf 1950 door het Amsterdam Rijnkanaal. Door aanleg van spoorwegen; Westplein en komst van Hoog Catharijne is de verbinding met de oude stad verloren. Vroeger kon je vanaf het Leidseveer met een schuit richting Bodegraven varen.

Huis van oma

04-huis van oma

Uit: Het huis van oma:

Soms denk ik:
waarom woon ik in dit huis,
in deze straat, in deze wijk, in deze stad,
in dit land,
bij deze ouders?
Waarom precies hier?
Waarom precies bij hun?
Is het toevallig?
Had ik niet net zo goed in
een ander huis, in een
andere straat, een andere stad,
een ander land kunnen wonen?
Had ik niet net zo goed
andere ouders kunnen hebben?
Ik weet het niet,
ik weet alleen
dat ik niet anders zou willen.
(Soms wel.)

Anton van der Kolk, 2005 | www.antonvanderkolk.nl

Jugendstil Maliesingel

03-jugendstil ad singel

Op de hoek van de Maliesingel met de Johan van Oldenbarneveltlaan staat dit markante pand.

Het is in 1900 gebouwd in een Neo-Renaissance stijl, met Jugendstil motieven, die vooral zichtbaar zijn boven de raam- en deurposten. Boven het grote raam staat in geëmailleerde letters ‘Maliesingel’.

Ontworpen door architect M. E. Kuiler (1859-1937). Van zijn hand zijn in onze stad onder meer ook het Hooghiemstra gebouw (1912) aan de Wittevrouwensingel en de voormalige Palace bioscoop (1913) aan het Vredenburg.

Maliesingel 29 is nu als kantoorpand in gebruik, maar hier woonde de gegoede burgerij; met het centrum; een treinstation en de Maliebaan op loopafstand.

Utrechts volkslied

01-volkslied

Utrechtse volkslied (een jubelzang voor Domstad én Stichtse Lustwarande…)

Langs de Vecht en d’oude Rijnstroom
Strekt zich wijd het Stichtse land.
Willibrord ontstak uw fakkel,
Die onblusbaar verder brandt;
Waar ’s lands Unie werd geboren,
Utrecht, hart van Nederland!

Utrecht, parel der gewesten,
‘k Min Uw bos en lustwarand’.
’n Eigen stempel draagt Uw landschap:
Plas, rivier of heid’ en zand,
Weid’ en bongerd, bont verscheiden,
Utrecht, hart van Nederland!

Utrecht, nobel, nijver Utrecht,
Middelpunt naar alle kant,
Aan Uw eigen stijl en schoonheid
Houd ik steeds mijn zin verpand.
Blijv’ in goed’ en kwade dagen:
Utrecht, hart van Nederland!

Jan Küppers | 1952

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén